İşlemden sonra ilaçlarımı bırakabilir miyim?

Genellikle hayır. Renal denervasyon ilaçların yerine geçmez; işlemden sonra tansiyon ilaçlarınız genellikle sürer. Tansiyonunuzun seyrine göre ilaç dozlarını hekiminiz ayarlar. Hiçbir ilacı kendi başınıza bırakmayın ya da dozunu değiştirmeyin.

Renal denervasyon herkese uygun mu?

Hayır. Seçilmiş hastalarda düşünülebilecek bir seçenektir ve ilk basamak tedavi olarak önerilmez. Tansiyonun ilaçlara rağmen yüksek kaldığının 24 saatlik ölçümle doğrulanması, ilaçların düzenli kullanılıyor olması, tansiyonu yükselten başka bir hastalığın araştırılmış olması ve böbrek damarlarının yapısının uygun olması gerekir. Böbrek fonksiyonu orta ya da ileri derecede azalmış hastalarda bu yöntem önerilmez. Karar, olası yararlar ve riskler konuşularak hekiminizle birlikte verilir.

Ani göğüs ağrısı, nefes darlığı ya da bayılmada 112'yi arayın.

Dirençli yüksek tansiyonda renal denervasyon

Böbrek atardamarlarının çevresindeki sinirlerin etkinliği, ince bir kateterle azaltılır. Birden çok ilaca rağmen yüksek kalan tansiyonu olan seçilmiş hastalarda tansiyonu düşürmeye yardımcı olabilir; ilaçların, tuz azaltmanın ve yaşam tarzı değişikliklerinin yerine geçmez.

Nedir?

Böbreklere kan taşıyan atardamarların (böbrek atardamarları) duvarının çevresinde sinirler bulunur. Bu sinirler, böbrekler ile beyin arasında tansiyonun yükselmesine katkıda bulunan sinyaller taşır. Renal denervasyonda (böbrek sinirlerinin etkinliğini azaltma işlemi), kasıktaki atardamardan ilerletilen ince bir kateterle böbrek atardamarlarının içinden radyofrekans (ısı) ya da ultrason enerjisi uygulanır. Amaç, bu sinirlerin etkinliğini azaltarak seçilmiş hastalarda tansiyonu düşürmeye yardımcı olmaktır. Güncel Avrupa hipertansiyon kılavuzu bu yöntemi, seçilmiş hastalarda düşünülebilecek bir seçenek olarak anar. Bunlar, birden çok ilaca rağmen tansiyonu kontrol altına alınamayan hastalardır. Kılavuza göre bu işlem, düzenli olarak uygulandığı merkezlerde ve olası yararlar ile riskler konuşulduktan sonra hastayla birlikte verilen kararla yapılır. Kılavuz bu yöntemi ilk basamak tedavi olarak önermez; bunun bir nedeni, yöntemin kalp krizi ya da inme gibi olayları azalttığının henüz yeterli çalışmayla gösterilmemiş olmasıdır. Renal denervasyon ilaçların, tuz azaltmanın ve yaşam tarzı değişikliklerinin yerine geçmez. Prof. Dr. Barış Kılıçaslan, renal denervasyon işlemini klinik pratiğinde uygulamaktadır.

Kimlere uygulanır?

Birden çok tansiyon ilacını (genellikle idrar söktürücü dahil üç ilacı) düzenli kullanmasına rağmen tansiyonu yüksek kalan ve bu durumu 24 saatlik ölçümle doğrulanmış hastalar
Tansiyonu yükselten başka bir hastalığın (ikincil neden) araştırılmış olması gerekir; tansiyon böyle bir hastalığa bağlıysa önce o ele alınır ve bu durumda renal denervasyon önerilmez
Böbrek fonksiyonunun yeterli olması gerekir; böbrek fonksiyonu orta ya da ileri derecede azalmış hastalarda bu yöntem önerilmez
Karar; tansiyon ölçümleriniz, testleriniz ve genel sağlık durumunuz değerlendirilerek hekiminizle birlikte verilir. Bu yöntem ilaçların, tuz azaltmanın ve yaşam tarzı değişikliklerinin yerine geçmez

İşlem öncesi

İşlem düşünülmeden önce tansiyonun gerçekten ilaçlara rağmen yüksek kaldığı doğrulanır. Bunun için 24 saatlik tansiyon ölçümü (ambulatuvar tansiyon izlemi, tansiyon Holter'ı) ve evde düzenli ölçümler kullanılır. İlaçlarınızın düzenli ve önerilen dozlarda kullanılıp kullanılmadığı sizinle birlikte değerlendirilir. Tansiyonu yükselten başka bir hastalık (ikincil neden) olup olmadığı kan ve idrar testleriyle, gerekirse görüntülemeyle araştırılır. Böbrek fonksiyonunuz kan testiyle kontrol edilir. Böbrek damarlarının yapısının işleme uygun olup olmadığı, genellikle tomografi ya da MR anjiyografi gibi bir görüntüleme yöntemiyle değerlendirilir. Daha önce boyaya (kontrast maddeye) alerjiniz olduysa, böbrek hastalığınız ya da diyabetiniz varsa önceden mutlaka söyleyin. Kullandığınız ilaçlar, özellikle kan sulandırıcılar, doktorunuzla birlikte gözden geçirilir; hiçbir ilacı kendi başınıza bırakmayın.

Nasıl yapılır?

Giriş yeri: Genellikle kasık bölgesi temizlenir ve lokal anesteziyle uyuşturulur; işlem boyunca rahat etmeniz için sedasyon da verilir. Kasıktaki atardamara ince bir kılıf yerleştirilir.
Böbrek damarlarının görüntülenmesi: İnce bir kateter böbrek atardamarlarına kadar ilerletilir. Boya verilerek damarlar röntgenle görüntülenir ve yapılarının işleme uygun olduğu kontrol edilir.
Enerji uygulaması: Özel bir kateterle her iki böbrek atardamarının içinden, damar duvarının çevresindeki sinirlere radyofrekans ya da ultrason enerjisi uygulanır. Enerji verilirken karında ya da belde kısa süreli ağrı hissedilebilir; bunun için ağrı kesici ve sedasyon verilir.
Kontrol ve kapanış: Böbrek atardamarları yeniden görüntülenerek kontrol edilir. Kateterler çıkarılır; giriş yeri bastırılarak ya da bir kapatma cihazıyla kapatılır.

İyileşme

İşlemden sonra bir süre gözlem altında kalırsınız; giriş yeri ve tansiyonunuz izlenir. Kasıktan giriş yapıldığı için kanamayı önlemek amacıyla birkaç saat bacağınızı bükmeden yatmanız istenebilir. Tansiyondaki düşüş hemen değil, haftalar ya da aylar içinde görülebilir. Yanıt kişiden kişiye değişir; bazı hastalarda tansiyonda belirgin bir düşüş görülmeyebilir. İşlemden sonra tansiyon ilaçlarınız genellikle sürer. İlaç dozları, ev ölçümleri ve kontrollerde izlenen tansiyonunuza göre hekiminiz tarafından ayarlanır; hiçbir ilacı kendi başınıza bırakmayın ya da dozunu değiştirmeyin. Tuzu azaltmak, düzenli hareket ve kilo kontrolü gibi yaşam tarzı önlemleri sürdürülür.

Riskler

Her girişimsel işlemde olduğu gibi renal denervasyonun da riskleri vardır. Bunlar arasında giriş yerinde kanama, morarma ya da şişlik ve boyaya (kontrast maddeye) karşı alerjik reaksiyon sayılabilir. Nadiren böbrek atardamarında hasar ya da sonradan gelişen daralma görülebilir. İşlemde kullanılan boya, özellikle önceden böbrek hastalığı olanlarda böbrek fonksiyonunu etkileyebilir. Sizin için olası yararlar ve riskler, işlem öncesi görüşmede hekiminiz tarafından kişisel durumunuza göre ayrıntılı olarak anlatılır.

Sık sorulanlar

İşlemden sonra ilaçlarımı bırakabilir miyim? Genellikle hayır. Renal denervasyon ilaçların yerine geçmez; işlemden sonra tansiyon ilaçlarınız genellikle sürer. Tansiyonunuzun seyrine göre ilaç dozlarını hekiminiz ayarlar. Hiçbir ilacı kendi başınıza bırakmayın ya da dozunu değiştirmeyin.
Renal denervasyon herkese uygun mu? Hayır. Seçilmiş hastalarda düşünülebilecek bir seçenektir ve ilk basamak tedavi olarak önerilmez. Tansiyonun ilaçlara rağmen yüksek kaldığının 24 saatlik ölçümle doğrulanması, ilaçların düzenli kullanılıyor olması, tansiyonu yükselten başka bir hastalığın araştırılmış olması ve böbrek damarlarının yapısının uygun olması gerekir. Böbrek fonksiyonu orta ya da ileri derecede azalmış hastalarda bu yöntem önerilmez. Karar, olası yararlar ve riskler konuşularak hekiminizle birlikte verilir.
Etkisi ne zaman görülür? Tansiyondaki düşüş hemen değil, haftalar ya da aylar içinde görülebilir. Yanıt kişiden kişiye değişir; bazı hastalarda tansiyonda belirgin bir düşüş görülmeyebilir. Bu nedenle işlemden sonra ev ölçümleri ve kontrollerle tansiyonunuz izlenir.

Tıbbi içerik Prof. Dr. Barış Kılıçaslan tarafından gözden geçirilip onaylanmıştır. Son güncelleme: 04.10.2026. Editör: Baran Zeydan (info@clinixcrm.app).