Ani göğüs ağrısı, nefes darlığı ya da bayılmada 112'yi arayın.
Muayene ve tanı testleri: EKG, eko, çarpıntı, kolesterol
Kalp muayenesi, yakınmalarınızın dinlenmesiyle başlar. EKG, ekokardiyografi, efor testi, Holter ve kan testleri gibi tanı testlerinden hangilerinin gerektiğine muayenede karar verilir.
Nedir?
Kalp muayenesi; yakınmalarınızın, geçmiş hastalıklarınızın, kullandığınız ilaçların ve ailenizdeki kalp hastalıklarının konuşulmasıyla başlar. Ardından tansiyonunuz ölçülür, kalp ve akciğerleriniz dinlenir. Bu bilgiler hangi testlerin gerektiğini belirler. Çarpıntı, kalbin hızlı, düzensiz ya da güçlü attığının hissedilmesidir. Zararsız nedenlerle olabileceği gibi bir ritim bozukluğunun belirtisi de olabilir. Nedenin anlaşılması için ritmin, yakınma sırasında EKG ya da uzun süreli ritim kaydıyla (Holter) belgelenmesi gerekir. Kolesterol ve diğer kan yağlarının ölçülmesi, kalp-damar riskinin değerlendirilmesinin bir parçasıdır. Kan yağları; tansiyon, şeker hastalığı ve sigara gibi diğer risk etkenleriyle birlikte değerlendirilir ve hedefler kişiye göre belirlenir.
Kimlere uygulanır?
- Göğüs ağrısı, göğüste baskı hissi ya da eforla gelen nefes darlığı olanlar
- Çarpıntı, baş dönmesi ya da bayılma yaşayanlar
- Yüksek tansiyonu, şeker hastalığı ya da yüksek kolesterolü olanlar ve sigara içenler
- Ailesinde erken yaşta kalp hastalığı olanlar
- Bilinen bir kalp hastalığı nedeniyle düzenli kontrol gereken hastalar
İşlem öncesi
Muayeneye gelirken kullandığınız bütün ilaçların listesini ve daha önce yapılmış tahlil, EKG, ekokardiyografi ya da anjiyografi sonuçlarınızı getirin. Yakınmalarınızın ne zaman başladığını, ne kadar sürdüğünü ve neyle arttığını not etmeniz görüşmeyi kolaylaştırır. Kolesterol testi çoğu durumda aç kalmadan da yapılabilir; aç gelmeniz gerekiyorsa size önceden söylenir. Efor testi planlanıyorsa rahat ayakkabı ve kıyafetle gelin. Bazı ilaçların testten önce bırakılması gerekebilir, ancak bunu yalnız hekiminizin söylediği şekilde yapın.
Nasıl yapılır?
- Muayene ve öykü: Yakınmalarınız ve risk etkenleriniz konuşulur, tansiyonunuz ölçülür, kalbiniz dinlenir. Hangi testlerin gerektiğine burada karar verilir.
- EKG: Göğse ve kollara yapıştırılan elektrotlarla kalbin elektriksel etkinliği birkaç dakikada kaydedilir. Ritim bozuklukları ve geçirilmiş kalp krizine ait izler görülebilir.
- Ekokardiyografi (eko): Göğüs üzerinden yapılan ultrasonla kalbin boyutları, kasılma gücü ve kapakları incelenir.
- Efor testi ve diğer görüntüleme: Gerekli görülürse koşu bandında yürürken EKG ve tansiyon izlenir; eforla ortaya çıkan yakınmalar ve değişiklikler değerlendirilir. Bazı hastalarda kalp damarlarını gösteren tomografi ya da başka görüntüleme testleri istenebilir.
- Ritim ve tansiyon Holter'ı: Ritim Holter'ı, taşınabilir küçük bir cihazla kalp ritmini gün boyu ya da daha uzun süre kaydeder; çarpıntının nedenini anlamaya yardımcı olur. Tansiyon Holter'ı, gün boyu belirli aralıklarla tansiyonunuzu ölçer.
- Kan testleri: Kolesterol (lipid profili), kan şekeri, böbrek işlevleri ve gerekirse diğer testlere bakılır.
İyileşme
Test sonuçları, muayene bulgularıyla birlikte değerlendirilir ve size anlatılır. Bir kalp hastalığı saptanmasa bile risk etkenleriniz varsa hekiminiz belirli aralıklarla kontrol önerebilir. Kolesterol yüksekliğinde hedef değer, kişinin toplam kalp-damar riskine göre belirlenir. Beslenme, düzenli fiziksel etkinlik, sigarayı bırakmak ve gerekirse ilaç tedavisi bu hedefe ulaşmada kullanılır. İlaç kullanıyorsanız kontrollerde kan yağlarınız yeniden ölçülür.
Riskler
Ani başlayan ve geçmeyen göğüs ağrısı, ani ve şiddetli nefes darlığı ya da bayılmada muayene randevusu beklemeyin; 112'yi arayın. EKG, ekokardiyografi ve Holter kayıtları ağrısız testlerdir ve ışın içermez. Holter elektrotlarının yapıştığı yerde hafif cilt tahrişi, kan alınan yerde küçük bir morarma olabilir. Efor testinde kalp çaba altında izlendiği için nadiren ritim bozukluğu ya da göğüs ağrısı ortaya çıkabilir; test bu nedenle hekim gözetiminde yapılır ve gerektiğinde hemen durdurulur. Hekiminiz, önerdiği testlerin olası risklerini sizinle ayrıca konuşur.
Sık sorulanlar
- Her hastaya bütün testler yapılır mı? Hayır. Hangi testlerin gerektiğine yakınmalarınıza ve muayene bulgularınıza göre karar verilir.
- EKG'm normal çıktı, kalbim sağlıklı mı? Normal bir EKG önemli bir bilgidir, ancak tek başına her kalp hastalığını dışlamaz. Özellikle yakınma sırasında çekilmediyse gerektiğinde ek testler istenir.
- Holter takılıyken günlük işlerimi yapabilir miyim? Evet. Kayıt süresince olağan günlük işlerinizi sürdürmeniz istenir. Cihaz ıslanmamalıdır. Yakınmanız olduğunda saatini not etmeniz, sonucun yorumlanmasını kolaylaştırır.
- Kolesterol testi için aç gelmem gerekir mi? Çoğu durumda gerekmez. Aç gelmeniz gereken bir test planlanırsa size önceden söylenir.
Tıbbi içerik Prof. Dr. Barış Kılıçaslan tarafından gözden geçirilip onaylanmıştır. Son güncelleme: 04.10.2026. Editör: Baran Zeydan (info@clinixcrm.app).